W 2026 roku Audi świętuje pół wieku od debiutu swojego legendarnego pięciocylindrowego silnika. Po raz pierwszy „piątka” trafiła pod maskę drugiej generacji Audi 100 w 1976 roku. Przez pięć dekad ewoluowała i zyskała turbodoładowanie, czterozaworową technologię i rajdowe warianty. Dziś tę tradycję kontynuuje kultowy 2.5 TFSI z Audi RS 3 o mocy 400 KM.
Gdy w 1976 roku pod maskę drugiej generacji Audi 100 trafił pierwszy silnik pięciocylindrowy, nikt nie przypuszczał, że właśnie rodzi się legenda. Jednostka o pojemności 2,1 litra rozwijała 136 KM i szybko zdobyła popularność – pierwsze egzemplarze 5E trafiły do klientów już w marcu 1977 roku. Zaledwie dwa lata później Audi zrobiło kolejny krok: do oferty trafił 200 5T z turbodoładowaniem i mocą podniesioną do 170 KM.
Prawdziwa motoryzacyjna rewolucja nadeszła jednak w 1980 roku, kiedy świat ujrzał oryginalne Audi quattro. Doładowany silnik, intercooler i stały napęd na cztery koła stworzyły auto, które przewróciło rajdy do góry nogami. Efekty? Mistrzostwo świata producentów WRC w 1982 roku i tytuł kierowców dla Hannu Mikkoli rok później.
W 1983 roku pojawiło się Sport quattro z 306 KM na drodze i nawet 450 KM w rajdowej specyfikacji Grupy B. A potem przyszła słynna wspinaczka Pikes Peak z Walterem Röhrlem i 598-konną bestią S1 (E2). Wynik? Zwycięstwo i historia pisana grubą kreską.
Sportowe DNA rozwijało się dalej gdy w 1994 roku na drogi wyjechało Audi Avant RS2, stworzone we współpracy z Porsche. 315 KM, napęd quattro i rodzinne nadwozie? Tak narodziła się klasa sportowych kombi.
Powrót legendy – era RS3
Po latach przerwy Audi w 2009 roku wskrzesiło pięciocylindrowy motor w modelu TT RS. Z pojemności 2,5 litra wyciągnięto 340 KM dzięki turbosprężarce i bezpośredniemu wtryskowi. Silnik szybko stał się fundamentem przyszłych modeli RS, a w 2016 roku Audi wyśrubowało parametry do 400 KM i 480 Nm.
W 2021 roku RS3 przeszło na kolejną ewolucję 2.5 TFSI, jeszcze mocniejszą i szybszą. Auto robi 0–100 km/h w 3,8 sekundy, osiąga 290 km/h (z pakietem RS dynamic) i generuje 500 Nm w szerokim zakresie obrotów. To wciąż jedno z najbardziej emocjonujących hot hatchy świata, głównie dzięki swojemu charakterystycznemu brzmieniu.
Dźwięk, który rozpoznasz z kilometra
Silnik pięciocylindrowy to muzyka sama w sobie. Wszystko przez nieparzystą liczbę cylindrów i kolejność zapłonu 1-2-4-5-3. Impuls zapłonu co 144 stopnie daje ten charakterystyczny, gardłowy rytm, którego nie pomyli się z niczym innym. W najnowszym RS 3 pojawił się nawet układ wydechowy z w pełni zmiennym sterowaniem klapami.
Jednostka EA855 Evo Sport waży około 160 kg, a jej długość to mniej niż 50 cm. Audi stosuje tu podwójny wtrysk paliwa, turbosprężarkę pracującą z ciśnieniem doładowania 1,5 bara oraz system valvelift. Do tego aluminiowy blok, drążony wał korbowy i magnezowa miska olejowa. Wszystko po to, by przyspieszanie było natychmiastowe i jak najlżejsze.
Produkcja jak rękodzieło
Silnik 2.5 TFSI powstaje w węgierskim Győr, w wydzielonym obszarze produkcyjnym Bock. Na powierzchni ponad 1000 m² znajduje się 21 stanowisk, na których każda jednostka jest ręcznie składana. Po serii testów trafia koleją do Ingolstadt, gdzie już czeka nadwozie RS3. To trochę jak montaż precyzyjnej biżuterii, ale zamiast diamentów wchodzą w grę turbiny, wtryskiwacze i pięć potężnych cylindrów.
Źródło: Audi
